840.7 тэрбум жин! Дотоод Монголын үр тарианы гарц улсдаа тавдугаарт эрэмбэлэгдэж, шинэ амжилтанд хүрлээ

2025 оны 12-р сарын 12-нд Үндэсний статистикийн газраас мэдээлснээр, Дотоод Монголын үр тарианы гарц хоёр дахь жилдээ 800 тэрбум жинээс давж, 2025 онд 840.7 тэрбум жин хүрсэн байна. Нийт гарц анх удаа улсдаа 6-р байраас 5-р байранд дэвшиж, өмнөх оныхоос 20.6 тэрбум жинээр нэмэгдэж, улсад 2-р байр эзэлсэн бөгөөд “22 дахь жилдээ ургац арвин” амжилтыг бүтээж, үр тарианы гарцыг шинэ түвшинд хүргэв. Бүх мужийн үр тарианы тарьсан талбай 105.671 сая му хүрч, өмнөх оныхоос 49.4 мянган му-аар өсч, улсдаа 1-р байрт орлоо. Үр тарианы ургацын дундаж гарц 795.6 жин/му хүрч, улсын эрэмбэнд 16-р байрнаас 14-р байр руу дээшилж, му тутамд 15.9 жинээр нэмэгдэж, гол ургацын бүс нутагт 4-р байр эзэллээ. Нийт гарц, талбай, ургацын дундаж гэсэн “гурав дахин өсөлт”-ийн эерэг чиг хандлага бий болсон. Үр тарианы үйлдвэрлэлийг хангах гол техник-техникийн хүч бол Дотоод Монголын хөдөө аж ахуйн, мал аж ахуйн техник сургалт, сурталчилгаа төв юм. Энэ төв нь “Улсын чухал хөдөө аж ахуйн бүтээгдэхүүний үйлдвэрлэлийн суурь” стратегийн чиглэлд тууштай байрлаж, үр тарианы үйлдвэрлэлийн бүх гинжин холбоонд технологийн сурталчилгааг хэрэгжүүлж, “Хятадын аяга”-г Дотоод Монголын өндөр чанартай үр тариагаар дүүргэхэд дэмжлэг үзүүлж байна. 1. “Дөрвөн чанар”-ын интеграцчилсан хөгжлийг нэгтгэх Ургацын үндэс суурийг бэхжүүлэх Технологи: Нийгмийн үйлчилгээг ашиглан хөдөө аж ахуйн гол үе шатыг төвлөрүүлж, томоохон талбайн ургацыг нэмэгдүүлэх, 35 сая му-аас дээш талбайд үйлчилгээг үзүүлсэн. Шар будаа, нарийн тарьсан шар буурцаг зэрэг 10 гол технологийг 54.23 сая му талбайд хэрэгжүүлсэн. Бордоо: 56 гол технологийн үзүүлэх бүс байгуулж, 51 “тариалалт үзээд бордоо сонгох” платформыг байгуулсан. Үр: 60 “ургамал үзэж, үр сонгох” платформ байгуулж, 60 гол сорт танилцуулсан. Чанартай үрийн хучилт 98%-иас дээш болсон. Хамтарсан үрийн судалгааны ажилд 6 ургацын сорт үндэсний зөвлөмжид орсон. 9 үндэсний, 5 мужийн үр үйлдвэрлэлийн томоохон сум, бүс нутгийн үр үржлийн суурь байгуулагдсан, нийт 1.5 сая му талбайг хамарсан. Газар: 44 мянган му давсархаг хөрсийг шинэчилж, 21.6 сая му хар хөрсөнд хадгалах тариалалт хийж, 9 сая му-аас дээш хар хөрсийг хамгаалсан. Тоног төхөөрөмж: 4,547 өндөр хүчин чадалтай үр тарианы машиныг татааслаж, 4,008 хураах машинд татаас өгсөн. 60,400 гаруй Бэйдоу навигацийн тусламжтай жолоодлогын системийг ашиглаж, 40 сая му-аас дээш талбайд үр тарианы тариалалт, хураалтын иж бүрэн механикжуулалтын түвшинг 91%-д хүргэхээр төсөөлж байна. 2. Усны нөөцийг үр ашигтай ашиглах Үр тарианы үйлдвэрлэлийг бататгах Ус-бордоо интеграцчиллыг “ургацын нэмэгдлийн тэргүүлэх төсөл” болгож, “Дөрвөн хөдөлгөөн ба дөрвөн дэмжлэг” загварыг хэрэгжүүлсэн. 2025 онд 2.71 сая му шинэ ус-бордоо интеграцчлалын ажил хийгдсэн, нийт 33.68 сая му талбай интеграцчилсан. Му тутам усны хэмнэлт 30%, бордооны хэмнэлт 10%, нийт үр ашгийн нэмэгдэл 270 юань/му. Шинэ өндөр үр ашигтай усалгааны төсөл 2.149 сая му-д баригдсан, 1.548 сая му-ыг хоолойгоор услахаас дуслын усалгаанд шилжүүлсэн. Нийт өндөр үр ашигтай усалгааны талбай 52.2 сая му-д хүрсэн. 45,000 хүн олон шатны сургалтанд хамрагдаж, академичдын багийн дэмжлэгтэйгээр зургаан бүс нутгийн техникийн загварыг нэвтрүүлсэн, усны хэмнэлттэй ургацыг баталгаажуулсан. Дараагийн алхам Төв нь “томоохон талбайн ургацыг нэмэгдүүлэх”-ийг гол чиглэл болгон үр тарианы үйлдвэрлэлийн чадавхийг нэмэгдүүлэх шинэ үе шатыг дэмжих, “Нэг зуун нэмэгдүүлэх, мянга эвдэх” төслийг хэрэгжүүлэх, “Дөрвөн чанар”-ын интеграцчилсан технологийн судалгааг гүнзгийрүүлж, үр тарианы томоохон талбайн жигд ургацыг нэмэгдүүлэх болно. Илүү сайн технологи, илүү бодитой үйлчилгээний хамт, Дотоод Монгол улс үндэсний үр тарианы аюулгүй байдалд илүү их хувь нэмэр оруулах болно.